Η διαδικασία παραγωγής Films. Όταν η γνώση γίνεται δύναμη.

05-11-2012

Από τη στιγμή που έχει ολοκληρωθεί μια δουλειά στον υπολογιστή, για να εκτυπωθεί, πρέπει να περάσει από ένα ενδιάμεσο στάδιο επεξεργασίας. Στο σημείο αυτό, μας προσφέρουν τις υπηρεσίες τους όλα εκείνα τα γραφεία Service Bureau) που αναλαμβάνουν να πάρουν την δουλειά και να μας παραδώσουν τα films που θα πάνε, εν συνεχεία, στο τυπογραφείο. Κατά τη διαδικασία αυτή όλα τα στοιχεία (χρώματα, κείμενο, εικόνες, σχήματα κ.ά), που περιέχονται σε κάθε σελίδα, μεταφέρονται και αποτυπώνονται σε ένα εύκαμπτο, διαφανές, αδιάσταλτο και ελαφρύ υλικό από πολυεστέρα, το film. Συγκεκριμένα η διαδικασία μεταφοράς και αποτύπωσης των στοιχείων πάνω στο film πραγματοποιείται σε τρία στάδια (Σχήμα 1)

Σχήμα 1. Στάδια Παραγωγής Films

Στο πρώτο στάδιο τα αρχεία με τις έτοιμες διαμορφωμένες σελίδες μετατρέπονται σε αρχεία POSTSCRIPT. Η δημιουργία των αρχείων γίνεται από το τον ίδιο τον γραφίστα ή από το ατελιέ γραφικών τεχνών που θα δημιουργήσει τα films. H Postscript έχει αναπτυχθεί από την ADOBE και είναι μια γλώσσα περιγραφής σελίδων. Περιγράφει μέσα σε ένα αρχείο τα πάντα που αφορούν την σελίδα που πρόκειται να εκτυπωθεί. Ένα Postscriptαρχείο περιέχει την κεφαλίδα (Header) στην οποία αναφέρονται στοιχεία για την εφαρμογή, τον χειριστή και για την ίδια την σελίδα (ύψος και πλάτος σελίδας, περιθώρια κ.ά.). Ακολουθούν λεπτομερείς πληροφορίες που αφορούν χρώμα και μέγεθος κειμένου, γραμματοσειρές, διαστάσεις, ποσοστά τετραχρωμίας, ανάλυση και θέση εικόνων κ.ά.
Ένας ακόμη πολύ σημαντικός λόγος που κάνει την Postscript απαραίτητη είναι ότι εξασφαλίζει τη συμβατότητα μεταξύ των διαφόρων εφαρμογών επεξεργασίας κειμένου και του RIP. H κάθε εφαρμογή επεξεργασίας κειμένων ή μακέτας έχει τη δυνατότητα να διαχειρίζεται τα αρχεία που παράγει η ίδια. Για να μπορούν αυτά τα διαφορετικά αρχεία να χρησιμοποιηθούν στην παραγωγή films, πρέπει όλα να «μιλήσουν» μια κοινή γλώσσα, ώστε να μπορούν να συνεργαστούν με το RIP και τον εικονοθέτη στα επόμενα δύο στάδια.

Στο δεύτερο στάδιο, και ενώ τα αρχεία Postscript έχουν φτάσει στο ατελιέ γραφικών τεχνών, διαβάζονται από το πρόγραμμα RIP (Raster Image Processing). Το RIP είναι ένα πρόγραμμα το οποίο διαβάζει τα Postscript αρχεία, τα μεταφράζει (Interpreting) και τα μετατρέπει σε εικόνες (Bitmaps). Κατά τη διαδικασία αυτή τα στοιχεία των σελίδων (κείμενο, εικόνες, σχήματα κ.ά), αλλά και πληροφορίες όπως χρωματικά προφίλ, LPI, DPI, θέση, περιστροφή, γραμματοσειρές, χρώματα, μέγεθος σελίδας, συμβάλλουν ώστε να δημιουργηθούν τα αντίστοιχα αρχεία εικόνων για κάθε σελίδα.

Στο τρίτο και τελευταίο στάδιο ο εικονοθέτης αποτυπώνει όλες τις παραπάνω πληροφορίες στα films. Ο εικονοθέτης είναι το μηχάνημα που παράγει τα films.
Για να μπορέσει ένας εικονοθέτης να δουλέψει, παίρνει τις εντολές από το πρόγραμμα RIP, βάσει των αρχείων εικόνων που έχουν δημιουργηθεί. Τα αρχεία αυτά δίνουν τις οδηγίες στον εικονοθέτη πια σημεία του film πρέπει να φωτιστούν και πια όχι. Το αποτέλεσμα είναι ότι οι σελίδες έχουν καταγραφεί στο film ως ασπρόμαυρες εικόνες, που αποτελούνται από ποικίλες ημιτονικές διαβαθμίσεις, με τη χρήση χιλιάδων μικρών κουκίδων, τα Ράστερς.

Η διαδικασία για να δημιουργηθεί ένα Postscript αρχείο με σκοπό την παραγωγή films, είναι σχετικά απλή υπόθεση που τις περισσότερες φορές καταλήγει να γίνεται μηχανικά. Το σημαντικό στοιχείο είναι κατά πόσο υπάρχει η σφαιρική γνώση όλων εκείνων των παραγόντων που επηρεάζουν και συμβάλλουν στην τελική διαμόρφωση των films. To ράστερ και ο τρόπος λειτουργίας του κατά τη διαδικασία παραγωγής films, είναι ένας από τους σημαντικότερους παράγοντες. Επιπλέον, η χρήση ορισμένων παραμέτρων όπως τα DPI (Dots Per Inch) και τα LPI (Lines Per Inch), παίζουν σημαντικό ρόλο στον τρόπο με τον οποίο θα αποτυπώσει ο εικονοθέτης το ράστερ πάνω στο film.

Ράστερ

Η λιθογραφική μέθοδο εκτύπωσης (Offset) δεν έχει δυνατότητα να τυπώνει πυκνότητες, αλλά ποσότητες μελανιών. Για να δημιουργηθεί το έγχρωμο αποτέλεσμα η εκτύπωση γίνεται με κουκίδες, τα ράστερς. Οι κουκίδες αυτές έχουν ένα νοητό κέντρο, ίσες αποστάσεις μεταξύ τους, συμμετρική διάταξη και ανάλογα με το μέγεθος τους δημιουργούν πυκνότερα ή αραιότερα μικρά σύνολα, τα οποία στη συνεχή διαδοχή τους, δίνουν την οπτική εντύπωση της εικόνας.

Η μέθοδος αυτή στηρίζεται στην αδυναμία του ανθρώπινου ματιού να διακρίνει τις κουκίδες από κάποια απόσταση, με αποτέλεσμα να διακρίνει μόνο την τονική απεικόνιση που αυτές δημιουργούν. Για παράδειγμα, αν πλησιάσουμε μια αφίσα στο δρόμο παρατηρώντας την από πολύ κοντά, θα δούμε ότι αποτελείται από πολλές έγχρωμες κουκίδες, ενώ αν απομακρυνθούμε βλέπουμε μόνο τους χρωματικούς τόνους της. Αυτές οι κουκίδες είναι τα ράστερς που χρησιμοποιούνται στις γραφικές τέχνες.

Σκοπός του ράστερ είναι η απόδοση του σωστού χρώματος. Για να γίνει αυτό, στο Postscript αρχείο αποθηκεύονται όλα τα ποσοστά χρώματος, σύμφωνα με την παλέτα CMYK, που έχουν οριστεί για κάθε στοιχείο της σελίδας. Τα ποσοστά αυτά κατά τη μετάφραση του αρχείου Postscript από το πρόγραμμα rip, μετατρέπονται σε αντίστοιχους τόνους του γκρι. Η εικόνα που δημιουργείται στο στάδιο αυτό, περιέχει τους τόνους, οι οποίοι στη συνέχεια από τον εικονοθέτη αποτυπώνονται σε αντίστοιχες ποσότητες κουκίδων raster πάνω film.

Για παράδειγμα όταν σε ένα σχήμα οριστεί μια απόχρωση με ποσοστό 60% CYAN, τότε αυτό αντιστοιχεί με 60% ράστερ στο σημείο του film που καταλαμβάνει η αποτύπωση του συγκεκριμένου σχήματος. Το ίδιο θα συμβεί για κάθε σημείο της σελίδας. Δηλαδή η κάθε απόχρωση δημιουργείται πάντα σε συνάρτηση με την ποσότητα και την πυκνότητα των κουκίδων του ράστερ πάνω στο film.

 

DPI – LPI

Τα DPI (Dots Per Inch) και τα LPI (Line Per Inch) είναι δύο παράμετροι που ορίζονται κατά τη διαδικασία Postscript. Από αυτές κρίνεται κατά ένα μεγάλο μέρος το αποτέλεσμα μιας εργασίας στην εκτύπωση. Ο προσδιορισμός των δύο παραμέτρων κρίθηκε απαραίτητος από τη στιγμή που έγινε αντιληπτό ότι η δυνατότητα εκτύπωσης με ράστερς έχει κάποιο περιορισμό. Το πλήθος (οι γραμμές –lines) των ράστερς δεν μπορεί να είναι απεριόριστο σε μια εκτύπωση. Ο περιορισμός αυτός οφείλεται τόσο στα υλικά που χρησιμοποιούνται όπως το χαρτί, τα μελάνια, οι μηχανές κ.λ.π., όσο και στην αδυναμία του ανθρώπινου ματιού να αντιλαμβάνεται ορισμένα πράγματα.

Όσο αφορά τα υλικά, οι τιμές των DPI και LPI ποικίλουν για παράδειγμα, ανάλογα με τον τύπο του χαρτιού που θα χρησιμοποιηθεί (χαρτί με ειδική επίστρωση, uncoated ή απλό χαρτί γραφής κ.ά). Οι παράμετροι αυτές αλλάζουν ανάλογα και με τον τρόπο εκτύπωσης. Άλλες τιμές δίνονται για εκτύπωση offset και άλλες όταν πρόκειται να τυπωθεί μια δουλειά με την μέθοδο της μεταξοτυπίας.

 

Τι είναι όμως τα DPI και τα LPI;  Πως χρησιμοποιούνται και ποια είναι η σχέση μεταξύ τους ;

 DPI (Dots Per Inch): Κατά τη διαδικασία δημιουργίας και εκτύπωσης μιας δουλειάς, τα DPI χρησιμοποιούνται σε δύο περιπτώσεις. Στην πρώτη περίπτωση χρησιμοποιούνται κατά το σκανάρισμα των εικόνων και καθορίζουν πόσα δείγματα (κουκίδες) ανά ίντσα θα διαβάσει ο σκάνερ και στη δεύτερη περίπτωση περιγράφουν την ανάλυση με την οποία θα τυπώσει ο εικονοθέτης τα ράστερ πάνω στο φιλμ.

LPI (Line Per Inch): Η παράμετρος αυτή χρησιμοποιείται για να οριστεί πόσες γραμμές ράστερ θα τυπώσει ο εικονοθέτης πάνω στο film, ανά ίντσα. Οι γραμμές φαίνονται αν παρατηρήσει κανείς ένα εκτυπωμένο φιλμ. Οι κουκίδες των ραστερς δεν βρίσκονται σε μια τυχαία διασπορά, άλλα έχουν μια αλληλουχία σχηματίζοντας γραμμές. Για παράδειγμα εάν μια δουλειά πάει για εκτύπωση τότε συνήθως δίνετε η τιμή 150 LPI, ενώ όταν μια δουλειά πάει για μεταξοτυπία τότε η τιμή γίνετε 100 LPI. Η τιμή των 100 LPI δίνεται και στην περίπτωση εκτύπωσης σε απλό χαρτί γραφής. Στο σημείο αυτό οι τιμές δεν έχουν να κάνουν μόνο με την ποιότητα της δουλειάς άλλα και με την φύση των υλικών που χρησιμοποιούνται.
Οι δύο παράμετροι LPI και DPI λειτουργούν πάντα συνδυαστικά. Συνήθως καθορίζονται και οι δύο κατά τη διαδικασία δημιουργίας Postscript αρχείων.

 

DPI και LPI κατά τη δημιουργία των films

Η δεύτερη περίπτωση που οι δύο παράμετροι DPI και LPI συνδέονται, είναι όταν ο εικονοθέτης γράφει τα φιλμς. Στην περίπτωση αυτή τα LPI προσδιορίζουν το πλήθος των γραμμών ράστερς ανά ίντσα και τα DPI καθορίζουν την ανάλυση της κάθε γραμμής ράστερ ανά ίντσα, που θα αποτυπωθεί στο φιλμ. Η ανάλυση αυτή είναι ως το πλήθος των επιμέρους κουκίδων (Dots) από τις οποίες αποτελείται το κάθε ράστερ.

Παρατηρώντας ένα τυπωμένο φιλμ, είναι εμφανές ότι όλα τα ράστερ δεν έχουν το ίδιο μέγεθος. Σίγουρα, η αλλαγή του μεγέθους τους δεν οφείλετε σε κάποια διαδικασία οπτικής μεγέθυνσης ή σμίκρυνσης, αλλά στον τρόπο αποτύπωσης τους στο φιλμ.

Αυτό σημαίνει ότι κάθε ράστερ είναι ένας νοητός, αυτόνομος και μικροσκοπικός πίνακας που αποτελείτε από επιμέρους κουκίδες (Σχήμα 2). Οι κουκίδες αυτές έχουν συγκεκριμένο πλήθος και η κάθε μια έχει ορισμένη θέση πάνω στον πίνακα αυτόν. Ο πίνακας έχει μέγεθος 16Χ16 Dots. Δηλαδή, κάθε ράστερ αποτελείται από 256 επιμέρους κουκίδες συν μια, η οποία αντιπροσωπεύει το λευκό. Ανάλογα με την τιμή που καλείται να πάρει το κάθε ράστερ, μπορεί να εμφανίσει από 0 έως και 256 επιμέρους κουκίδες κάθε φορά. Αυτό έχει ως αποτέλεσμα πως μπορούν να αποδοθούν πάνω στο φιλμ μέχρι και 256 τόνοι του γκρι. (gray level).

ΣΧΉΜΑ 2. Οι επιμέρους κουκίδες ενός ράστερ

Οι επιμέρους κουκίδες έχουν συγκεκριμένο τρόπο που τοποθετούνται μέσα στον πίνακα του ράστερ. Η αποτύπωσή τους ξεκινάει πάντα από το κέντρο του πίνακα και εξελίσσεται σταδιακά και ομοιόμορφα προς τα άκρα. Για παράδειγμα εάν σε ένα ράστερ πρέπει να αποδοθεί μια τιμή 25% τότε οι επιμέρους κουκίδες, ξεκινώντας από το κέντρο προς τα άκρα, καλύπτουν ισομετρικά το ¼ της επιφάνειας του και το υπόλοιπο παραμένει κενό. Αυτό έχει ως αποτέλεσμα τα διαφορετικά μεγέθη ράστερς.

Η οριζόντια παράταξη των ράστερς σε γραμμές και η ανάλογη διάταξη των κέντρων τους σχηματίζουν την ροζέτα. Η ροζέτα είναι ένας σχηματισμός αποδεκτός από το ανθρώπινο μάτι. Σε περίπτωση που ο σχηματισμός αυτός χαλάσει, τότε εμφανίζεται το φαινόμενο του μουαρέ.

Τέλος, για να υπολογιστούν τα DPI σε περίπτωση εκτύπωσης φιλμ 150 LPI (δηλαδή 150 γραμμές ανά ίντσα) πολλαπλασιάζεται το πλήθος των LPI με το 16 (το ύψος της κάθε γραμμής σε Dots). Αρα σύμφωνα με το παράδειγμα θα έχουμε 150 Χ16 = 2.400 dpi. Οι τιμές που παίρνουν συνήθως τα DPI σε αυτές τις περιπτώσεις είναι 1200, 1270, 2400, 2540 κ.ά.

 

Films και Χρώμα

Η διαδικασία ανάλυσης των χρωμάτων στην Offset στηρίζεται στην αρχή της τετραχρωμίας CMYK. Σύμφωνα με την τετραχρωμία όλα τα χρώματα παράγονται από τέσσερα βασικά. Αυτά είναι το μπλε (CYAN), το κόκκινο (MAGENTA), το κίτρινο (YELLOW) και το μαύρο (BLACK). Αυτό σημαίνει ότι κάθε χρώμα σε οποιοδήποτε σημείο μιας μακέτας δημιουργείται αν αναμειχθούν τα τέσσερα αυτά βασικά χρώματα. Η ποικιλία των χρωμάτων οφείλεται στην αναλογία του κάθε βασικού χρώματος με την οποία θα συμμετέχει στην δημιουργία του επιθυμητού τόνου. Η ποσότητα του χρώματος που θα χρησιμοποιηθεί εκφράζεται με ένα ποσοστό. Για παράδειγμα 50% CYAN και 50%MAGENTA δίνει ένα μοβ χρώμα, ενώ 40% MAGENTA και 60% YELLOW δίνει ένα πορτοκαλί χρώμα κ.ό.κ.
Μια δουλειά (π.χ. μια καταχώρηση σε σελίδα Α4) που έχει ολοκληρωθεί και πρόκειται να εκτυπωθεί βάσει τις κλασσικής τετραχρωμίας, μετά τη διαδικασία παραγωγής films (όπως αυτή έχει ήδη περιγραφεί), θα δώσει 4 επιφάνειες films. Η κάθε μια από τις 4 επιφάνειες θα περιέχει τα ποσοστά ράστερ που αντιστοιχούν σε κάθε ένα από τα 4 βασικά χρώματα (Σχήμα 3).

ΣΧHΜΑ 3. Διαχωρισμοί τετραχρωμίας

Στην πρώτη θα είναι αποτυπωμένα όλα τα σημεία της καταχώρησης με τα ποσοστά του ράστερ του CYAN. Στη δεύτερη θα είναι αποτυπωμένα όλα τα σημεία με τα ποσοστά του ράστερ της MAGENTA. Στην τρίτη θα είναι αποτυπωμένα όλα τα σημεία με τα ποσοστά του ράστερ του YELLOW και τέλος στην τέταρτη θα είναι αποτυπωμένα όλα τα σημεία με τα ποσοστά του ράστερ του BLACK χρώματος.

Παρατηρώντας τις τέσσερις επιφάνειες των φιλμς διαπιστώνει κανείς ότι σε κάθε επιφάνεια το χρώμα έχει αντικατασταθεί από κουκίδες ράστερ με απόλυτο μαύρο χρώμα. Κατά το Ripping τα ποσοστά CMYK, έχουν μεταφραστεί σε πυκνότητες και μεγέθη ράστερ για κάθε ένα από τα 4 βασικά χρώματα. Με τη σειρά του ο εικονοθέτης δημιούργησε 4 films στα οποία διαχώρισε και αποτύπωσε τις αντίστοιχες πυκνότητες και μεγέθη ράστερς. Κατά την εκτύπωση σε όποιο σημείο τα ράστερς είναι πυκνά και μεγάλα χρησιμοποιείται περισσότερο χρώμα. Αντίστοιχα σε όποιο σημείο τα ράστερς είναι αραιά και μικρά χρησιμοποιείται λιγότερο χρώμα.

Επιπλέον, πάνω στο περιθώριο του φιλμ, περιμετρικά και έξω από το θέμα της σελίδας, υπάρχουν διάφορα σύμβολα που βοηθούν στην εκτύπωση. Αυτά είναι :

Οι σταυροί σύμπτωσης (Registration Marks) : Τα σημάδια αυτά (Σχήμα 7) είναι τέσσερις σταυροί στις τέσσερις γωνίες της σελίδας και καθορίζουν την ακρίβεια με την οποία πρέπει να γίνει η σύμπτωση των τεσσάρων φιλμς κατά την εκτύπωση, ώστε να βγει το σωστό χρωματικό αποτέλεσμα. Για το λόγο αυτό οι σταυροί σύμπτωσης πρέπει απαραίτητα να εμφανίζονται σε όλες τις σελίδες του film.

Σχήμα 4 . Σταυρός Σύμπτωσης

Σημεία Κοπής (Crop Marks) : Τα σημάδια αυτά έχουν την μορφή ορθής γωνίας. Βρίσκονται στις τέσσερις γωνίες της σελίδας. Αυτά είναι οι οδηγοί που καθορίζουν την ακρίβεια με την οποία πρέπει να κοπεί το κεντρικό θέμα της σελίδας από το χαρτί.

Σκάλες (Color Calibration Bars) : Οι σκάλες είναι μια σειρά από μικρά τετράγωνα που δείχνουν μια τονική διαβάθμιση. Τυπώνονται στο περιθώριο όλων των σελίδων του film. Οι σκάλες χρησιμοποιούνται αρχικά από το ατελιέ γραφικών τεχνών για να μετράει την πυκνότητα του ράστερ και στη συνέχεια από τον τυπογράφο για να ελέγχει τους τόνους των χρωμάτων κατά την εκτύπωση.

Τσακίσματα (Fold Marks): Τα σημάδια αυτά εμφανίζονται μόνο στις δουλειές που απαιτούν διπλώματα (π.χ. δίπτυχα ή τρίπτυχα έντυπα που διπλώνουν σε δύο ή τρία σημεία). Τα τσακίσματα έχουν τη μορφή διακεκομμένης γραμμής. Βρίσκονται στο περιθώριο της σελίδας του film (συνήθως στο film του μαύρου χρώματος) και προσδιορίζουν το σημείο στο οποίο πρέπει να δημιουργηθεί τσάκισμα το έντυπο.

Πληροφορίες Αρχείων : Πολλές εφαρμογές δίνουν τη δυνατότητα εκτύπωσης πληροφοριών που σχετίζονται με το αρχείο από το οποίο δημιουργήθηκε το film. Οι πληροφορίες αυτές περιλαμβάνουν το όνομα του αρχείου, το φάκελο αποθήκευσης, ημερομηνία και ώρα εκτύπωσης του film, το όνομα του βασικού χρώματος στο οποίο αντιστοιχεί η κάθε σελίδα του film κ.ά. Τα στοιχεία αυτά εμφανίζονται στο περιθώριο των σελίδων του film.

Σχήμα 5. Συνολική άποψη μιας σελίδας films

Επίλογος
Σίγουρα το θέμα δημιουργίας και αποτύπωσης των φιλμς δεν έχει εξαντληθεί εδώ. Οι συγκεκριμένες διαδικασίες απαιτούν πολλές γνώσεις και μεγάλη πείρα. Με το άρθρο αυτό επιχείρησα μια πρώτη προσέγγιση στη συγκεκριμένη διαδικασία παραγωγής films, γιατί πιστεύω ότι όσο πιο πολλά γνωρίζεις γύρω από ένα θέμα τόσο λιγότερο το φοβάσαι.

4 Responses

  • Vector Hugo

    Δεν θα είχε μεγαλύτερο ενδιαφέρον το άρθρο να γράφει για:

    – κλείσιμο του αρχείου σε pdf αντί για postscrip
    – ψηφιακό μοντάζ pdf σελίδων σε ολόκληρα τυπογραφικά
    – απόδοση από το RIP απευθείας στην εκτυπωτική μήτρα με CTP αντί για φιλμογράφηση;

    Είναι καλό να γνωρίζουμε την διαδικασία premedia σε prepress κατά την δεκαετία του 80 και του 90 (την οποία συναντά κανείς ακόμη και σήμερα σε μικρότερη έκτααση ευτυχώς) αλλά να μάθουμε πρώτα την επικρατούσα διαδικασία.

    Σχετικά με τον διαχωρισμό των εικόνων, λαμβάνουμε spi (samples per inch) και όχι dpi (dots per inch). Το αποτέλεσμα του διαχωρισμού, ως ψηφιακό αρχείο (εικόνα .tiff .jpg ή ό,τι άλλος τύπος), έχει ανάλυση που χρησιμοποιεί ppi (pixels per inch) και όχι dpi (dots per inch).

    Dots, έχουμε ΜΟΝΟ από την στιγμή που έχει ξεκινήσει εκτύπωση ή φιλμογράφηση ή τσιγκογράφηση, όταν δηλαδή η ψηφιακή πληροφορία έχει πραγματική, απτή υπόσταση στον τρισδιάστατο πραγματικό χώρο (χαρτί, φιλμ, τσίγκος). Επίσης, έναν σχεδιαστή δεν τον ενδιαφέρει η δυνατότητα που έχει η έξοδος σε dpi αλλά τα lpi.

    Ευχαριστώ

  • Thodoris

    Vector, σίγουρα μπορούμε να πούμε πάρα πολλά πάνω στο θέμα. Μόνο που εδώ επικεντρώθηκα σε ορισμένες βασικές έννοιες που εντάσσονται στη διαδικασία της φιλμογράφησης και που θεωρώ ότι είναι πολύ βασικές γνώσεις ειδικά όταν κλείνεις αρχεία postscript.
    Τα υπόλοιπα θέματα (pdf, ψηφιακό μονταζ, ctp και εικόνες) που αναφέρεις είναι σίγουρα κομμάτια αυτής της διαδικασίας και έχουν και αυτά πολύ ενδιαφέρον, αλλά αποτελλούν διαφορετικά άρθρα (μη σου πω διαφορετικά βιβλία). Θα τα δω σίγουρα στο άμεσο μέλλον.
    Τέλος, μπορεί να θεωρείς την όλη διαδικασία από άλλη δεκαετία (και είναι) αλλά είναι σίγουρα πολύ έντονα υπαρκτή και στις μέρες μας.
    Αν θες δες και το http://graficnotes.blogspot.gr/ ίσως βρεις κάτι περισσότερο για όλα αυτά.

  • Myrto

    Εγώ πάντως είμαι ευγνώμων για τη γνώση!
    Σε ευχαριστώ Θοδωρή

  • Κώστας Καπένης

    Πραγματικά, σε ευχαριστώ για τις γνώσεις που μου πρόσφερες.



Στην περίπτωση που κάποιο σχόλιο περιέχει υβριστικές ή προσβλητικές εκφράσεις, οι υπεύθυνοι της ιστοσελίδας διατηρούν το δικαίωμα να το καταργήσουν μερικώς ή πλήρως. Προς αποφυγή κακόβουλων μηνυμάτων (spam), τα μηνύματα που περιέχουν συνδέσμους προς άλλες ιστοσελίδες θα παραμένουν αφανή μέχρι να εγκριθούν από τους υπεύθυνους του designmag.gr.

ΆΡΘΡΑ 15-09-2017 [7]

Ενέργεια κατά της κατάργησης του τμήματος Γραφιστικής στο Τ.Ε.Ι. Αθηνών

ΆΡΘΡΑ 11-05-2017 [1]

Καλλιόπη Αποστολίδου: Το να μένεις στάσιμος σκοτώνει το πνεύμα και τη φαντασία

ΆΡΘΡΑ 05-05-2017 [1]

Μ. Μπότης: To ελληνικό design δεν είναι απλά καλό

ΆΡΘΡΑ 13-04-2017 [0]

Απολογισμός για το τρίτο Graphic Stories Cyprus

ΆΡΘΡΑ 23-01-2017 [0]

Εθνική Βιβλιοθήκη: 6 γρίφοι για δυνατούς λύτες

ΆΡΘΡΑ 08-08-2016 [0]

Τι απέγιναν τα «Ιχνη Εμπορίου»;

ΆΡΘΡΑ, ΝΕΑ 27-05-2016 [0]

Έλληνες: οι καλύτεροι σχεδιαστές συσκευασίας στον κόσμο

ΆΡΘΡΑ, ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΕΣ 20-05-2016 [11]

H οπτική επικοινωνία του Δήμου Κέας από τον Γιάννη Καρλόπουλο

ΆΡΘΡΑ, ΝΕΑ 29-03-2016 [0]

Τι αποφάνθηκαν οι Νεοζηλανδοί για τη σημαία τους

ΆΡΘΡΑ 04-03-2016 [0]

FITC Amsterdam 2016



designmag.gr has been designed by
Beetroot and is powered by WordPress
Entries (RSS) and Comments (RSS).